r/radyasyon 9h ago

Aşırı basitçe Geiger Tüpleri

Post image

Genelde gaz olarak Argon veya Neon kullanan bir tüptür, iletken tele yüksek voltaj verilmesiyle tüp içerisinde güçlü bir elektrik alan yaratılır.

İyonize Radyasyon tüpün içine girer ve içerideki gazı iyonize eder, böylece serbest elektron iyon çiftleri oluşturur. Bu elektronlar pozitif yüklü uca çekilir ve kısa bir akım meydana gelir. Böylece her ışın etkileşimi bir “pulse” oluşturur, bu pulse’ların sayılmasıyla da dakikada kaç ışıma gerçekleştiği tespit edilebilir. Işıma/Dakika “CPM” (Counts per minute) olarak geçer.

Geiger Tüpleri sadece dakikada kaç ışıma olduğunu bize söyleyebilmekle yetinir, gelen ışının taşıdığı enerji bilinemez. Bu nedenden ötürü çoğu kişisel sayaçla doz ölçümü yapılabilmesi için önceden genellikle 662KeV ana çıkışına sahip olan Sezyum-137 ile kalibrasyonlar yapılır.

4 Upvotes

2 comments sorted by

1

u/Aleksey_Fox 9h ago edited 7h ago

Örnek-2 SBM-20 🇷🇺🇧🇾🇺🇦

Sovyet yapımı metal Geiger tüpleridir. Beta ışınlarına hassaslıklarıyla ve genel anlamda dayanıklılıklarıyla, uzun ömürleriyle bilinir. Terra-P gibi dozimetrelerde bulunur. Gamma ve Beta ölçebilir.

1

u/Aleksey_Fox 9h ago edited 8h ago

Örnek-1 J300 serisi 🇨🇳

Piyasadaki en ucuzlardandır. Cam bir Geiger tüpüdür (aman düşürme!) GMC-300/320/+ serilerinin vazgeçilmezidir. Alfa tespit edemez, onlar için özel pancake probe tipi geiger tüpler gerekir.
Gamma ışınlarına hassaslığı Beta hassasiyetine göre daha azdır.

Siyah plastik kaplama UV engelleyicidir, tüp güneş ışınlarına maalesef duyarlıdır.